Voor Spinozistische economie moet je naar Frankrijk

Wim Klever wees mij onlangs, n.a.v. een artikel van Yves Citton in Le Nouvel Observateur, op een bijzondere website van Frédéric Lordon, met wie Citton samen het boek redigeerde:
Spinoza et les sciences sociales - De la puissance des multitudes à l'économie des affects. Editions Amsterdam, 2008

Frédéric Lordon is econoom die zich ondermeer zich sterk bezig houdt met de kredietcrisis. Volgens zijn Spinoza-interpretatie zijn hebzucht en egoïsme wezenlijke drijfveren van het menselijk gedrag. Wie zijn naam in google ingeeft komt een en ander van en over hem tegen.

Op zijn website komt regelmatig Spinoza in beeld. (zie aldaar onder Travaux diverse pdf-bestanden van artikelen en hoofdstukken), vooral onder: Un programme de recherche spinoziste en sciences sociales.

Daar dit plaatje.                            

 
 "ik ben je vriend en ik noem mij Spinoza"

Misschien dat het dikke volgevreten berebuikje de hebzucht en vreetzucht symboliseert van bankiers en criminele financiers, die zo hun passies grenzeloos botvieren ten koste van het algemeen politieke welzijn? Maar dan zou het plaatje wel een heel erge grove spotvorm zijn, waarin de waarschuwer en de gewaarschuwde dezelfde zijn. Nee dat beertje wil gewoon het Spinozavriendje voor kinderen zijn, op de markt gebracht door The Spinoza Company (klik op het plaatje om daar te komen).

Yves Citton zegt in die Nouvel Observateur (p. 88 kreeg ik in vertaling door van Klever): "Lordon mobiliseert de conatus en de dynamiek van de affecten om te geraken tot een herinterpretatie van de financiële rooftochten en monetaire crises, om een theorie te schetsen van de instituties en ons begrip van het kapitalisme te vernieuwen. Men ziet het: het spinozisme is te karakteriseren als een pluralistische en eindeloze inspanning tot permanente heruitvinding."

Welke econoom in Nederland gebruikt Spinoza’s filosofie bij het analyseren van de economische ontwikkelingen? Wie bouwt voort op het boek dat Wim Klever indertijd schreef “Zuivere economische wetenschap. Een ontwerp op basis van Spinozistsiche beginselen” (Amsterdam: Boom 1990) dat destijds wel gunstige recensies kreeg, maar geen opvolgers?

Klever en Lordon zijn het er beiden over eens dat Spinoza's analyse van het menselijk gedrag van kapitale betekenis zou kunnen zijn voor een nieuw type economische wetenschap dat realistischer is dan de gangbare economische wetenschap, die verrast schijnt te zijn door de onverzadigbaarheid van de menselijke hebzucht.