Trouw bespreekt 'Over drie bedriegers'

Vandaag heeft Trouw een bespreking door Marinus de Baar van ’Over drie bedriegers’, het boekje, dat bij verschijning aan het eind van de 17e eeuw grote verontwaardiging wekte, en dat deze zomer opnieuw is vertaald. [Hier]

Op dit weblog had ik op 21 augustus j.l. een bespreking van dit boekje [zie hier]. Ook De Baar valt een merkwaardige opmerking van de vertaler in zijn inleiding op:

"Merkwaardig genoeg, noteert de vertaler, heeft men het indertijd (terecht, naar we nu weten) niet toegeschreven aan Spinoza.
Het is op dit punt dat deze vertaling de lezer in verwarring brengt. „Wie het werk van Spinoza kent, zal merken dat de twee traktaten qua inhoud en stijl geenszins overeenkomen met de denkwereld van deze grote filosoof”, schrijft de vertaler aan het einde van zijn inleiding. Op de achterkant van de omslag staat echter dat ’zijn [Spinoza’s] theïstische [sic] ideeën ten grondslag lagen aan de twee achttiende-eeuwse geschriften met de titel Over drie bedriegers’. Dat spreekt elkaar tegen. Je mag aannemen dat de vertaler, die ook nog wat secundaire literatuur noemt zoals Jonathan Israel’s Radical Enlightenment, het gewoonlijk beter zal weten dan de uitgever die nog voor een pakkende tekst op de achterkaft moest zorgen en daarbij per vergissing de vertaler in zijn inleiding tegensprak.
Maar het is de uitgever die het per ongeluk bij het rechte eind heeft: Spinoza’s invloed is onmiskenbaar en er zijn zelfs voorbeelden en uitdrukkingen aanwijsbaar in de Franse versie van ’Over drie bedriegers’ die je letterlijk in Spinoza’s eerdere ’Ethica’ aantreft. Vertaler en uitgever hebben kennelijk langs elkaar heen gewerkt. Beetje slordig, dus."