Hoe moeilijk blijkt de scheiding tussen kerk en staat - ook in Israël

Misschien moet hier op dit weblog ook eens aandacht besteed worden aan wat nazaten van Spinoza intussen uitspoken. Al in de tijd van Spinoza hadden de gevestigde Sefardische joden moeite met de komst in groten getale van Ashkenazische joden die op de vlucht waren voor de vervolging die ze in het Oosten van Europa ondervonden.

Van integratie tussen beide joodse richtingen is het nooit echt gekomen - ook niet in de eeuwen sindsdien. De Sefardische joden ontvluchtten wegens vervolging Spanje en Portugal in de 15e en 16e eeuw, waarna de meesten zich vestigden in bepaalde streken rond de Middellandse zee en b.v. van de Ottomanen vestigingsplaatsen kregen waar ze geduld werden; sommigen kwamen zoals bekend in Nederland terecht. De Ashkenazim (‘Deutschen’) kwamen uit het Oosten. De meesten van hen spraken jiddisch, waren i.ha. armer; onder hen bevonden zich ook de zgn. chassidiem, de zeer vrome volgelingen van de Ba'al Shem Tov, de vrome erenaam van rabbijn Yisroel ben Eliezer (1698-1760).

Ook bij de grote ‘intocht’ na het ontstaan van de staat Israel in 1948 bleven de verschillen tussen beide stromingen bestaan. Lange tijd kwamen er trouwens veel minder Sefardische dan Europese en Oost-Europese (Askhenasische) joden, wat uiteraard samenhing met de Shoah die de Sefardische joden in Noord Afrika niet bereikt had.

Vandaag kwamen de verschillen en de wederzijdse strijd scherp tot uiting in een massale protestdemonstratie van ultra-orthodoxe, in meerderheid Ashkenasische joden die in Jerusalem en Bnei Brak, vlakbij Tel Aviv, massaal de straat opgingen. Waarom?

Tens of thousands of ultra-Orthodox protesters rallying in Bnei Brak on Thursday June 17, 2010 for right of segregated Asheknazi-Sephardi education [Photo by: Moti Milrod]

De Ashkenasisch-orthodoxe ouders van de Beit Yaakov school in de nederzetting Immanuel willen hun kinderen gescheiden houden van die van de Sefardische ouders.

Het Hoogste Gerechtshof had de uitspraak gedaan dat Sefardische meisjes in dezelfde schoolklassen toegelaten moesten worden. En toen de ouders die op scheiding uitwaren daar geen gevolg aan wilden geven, veroordeelde de rechtbank ruim 40 ouderparen tot twee weken gevangenis – stond echter toe dat ze niet tegelijk ophoefden te komen, opdat hun kinderen niet zonder ouderlijk toezicht zouden blijven.

Maar die ouders vinden dat de staat zich niet mag inmengen in hun religieuze aangelegenheden, waarvoor zij hun eigen godsdienstige wetten hebben. Ze zeggen dat ze niet discrimineren (sic!) maar dat beide stromingen verschillende gebruiken hebben en ze willen niet dat hun kinderen in aanraking komen met de praktijken die de sefardische kinderen van thuis meenemen.

En daarom kwamen vanmiddag wel 100.000 mensen in protest bijeen.  

Ultra-Orthodox men protest in Bnei Brak against a court ruling banning Ashkenazi-Sephardi segregation in a religious settlement school for girls, on June 17, 2010.

Uiteraard ging de demonstratie ook met geweld gepaard. Er werd een poging tot een aanslag gedaan op de Sefardische rabbijn Ya'akov Yosef, zoon van de geestelijke leider van de Shas-partij, rabbijn Ovadia Yosef die de leidende figuur is tegen de discriminatie. De studenten van Ya'akov Yose gaven hem echter bescherming.

                                     Ultra-Orthodox Jewish men protest in Bnei Brak, Israel, 17 June

Ineens weet zelfs een vertegenwoordiger van de staat ook niet meer waaraan zich te houden. Minister van gezondheidszorg, Yaakov Litzman, zou gezegd hebben: dat hij het Hooggerechtshof respecteerde, maar "if the court should require of me to perform actions that conflict with the Torah or Halakha (Jewish law), I would resign rather than do those things."

Die minister zou misschien toch eens de laatste hoofdstukken van de TTP moeten lezen.

Deze dingen zijn te beleven in het jaar 2010.

[Informatie en foto's afkomstig van Haaretz.com]

Ultra-Orthodox Jews watch the rally in the central city of Bnei Brak on June 17, 2010.

Zie ook hier en teveel breaking news om naar te verwijzen.

De Volkskrant had 18 juni 2010 een duidelijk verhaal met ook een fraaie 'exotische' foto (alleen noemen zij Sefardische joden enigszins misleidend "Arabische" joden.

Reacties

"Nazaten van Spinoza"?

Groet aan de heer Bossers. Leuk dat u af en toe dit weblog blijft bezoeken.
Maar is niet duidelijk dat 'nazaten' hier meer metaforisch bedoeld is en dat ik het heb over de twee categorieën van joden die in Spinoza's tijd ook al met elkaar te maken kregen en waartussen toen ook al fricties bestonden? De Sefardische joden in Amsterdam hielpen hun Asjkenasische 'medebroeders' zo goed en kwaad het hun mogelijk was, maar stuurden ze toch ook graag door naar elders door.
Maar gebruik van de term 'nazaat' is ook letterlijk te nemen in de betekenis van "wie bij een bepaalde familie of een bepaald geslacht hoort".
Veel seculiere joden beschouwen zich ook als een soort van 'nazaat' van Spinoza.

Ik vind de metafoor in de context nogal ongelukkig. Vandaar mijn vraag.
Overigens: mag iedereen die Spinoza bewondert zich ook nazaat noemen? Dat "veel seculiere joden" zich zo beschouwen zegt mij weinig. Ik dacht niet dat het hier over seculiere joden ging.