Correcties op Herman Berger's De Ethica van Spinoza

Herman Berger's De Ethica van Spinoza. Een handreiking [Garant, 2011] heb ik met grote interesse gelezen. Ik drukte mijn waardering uit in een bespreking op dit weblog van 5 oktober 2011. En ook in latere blogs is het boek vaak genoemd.

Maar het bevat wel vele zetfouten en andere slordigheden. Die heb ik bij het lezen gemarkeerd. Ik heb ze de uitgever (tot tweemaal toe zelfs) aangeboden, opdat ze ze bij een eventuele herdruk konden corrigeren. Tot tweemaal toe is daarop niet gereageerd! De uitgever werkt niet alleen slordig en levert een product met veel fouten, maar is kennelijk ook niet in kwaliteitsverbetering geïnteresseerd. Of misschien verwachten ze geen herdruk... 

Ik bied hieronder de lezers van dit weblog een overzichtje dat ik ervan maakte. De meeste foutjes zullen elke lezer zelf wel opvallen, maar er is ook een aantal meer inhoudelijke dingen aan te wijzen, waarvoor enige kennis van de Ethica nodig is om die te kunnen constateren.
Hier als service van dit weblog een lijstje van 40 puntjes. De meer inhoudelijke heb ik geel gemarkeerd.

[rvb = regel van boven; rvo = regel van onder]
p. 12 8e rvb

 

Jan Riewertz = Jan Rieuwertsz

 

p. 12 3e rvo

 

Meerderjarig was men toen vanaf het 24e jaar en dat was Spinoza nog niet (hij was 23).

 

p. 14  15e rvo

 

Van Rieuwertsz = Rieuwertsz

 

P. 17 midden

 

Nemen de ziel dermate in beslag dat die nagoenoeg

 

p. 23 midden

 

Herman de Dijn = Herman De Dijn

 

p. 31 8e rvb

 

‘wit’bestaat = ‘wit’ bestaat (spatie)

 

p. 31 6e rvo

 

Van een een substantie – tweemaal een

 

p. 32 8e rvo

 

De attributen ‘geest’ en ‘lichaam’ [dubieus om de attributen cogitatio en extensio meteen als geest en lichaam te brengen]

 

p. 36 12 rvo ev

 

Als (onmiddellijke) oneindige modus onder de uitgebreidheid vermeldt Spinoza ‘beweging en rust’. De facies totius universi is een middellijke oneindige modus

 

p. 37 midden

 

Discutabele bewering dat denken als attribuut logisch later komt dan de substantie. Dat zegt Spinoza wel voor modi, maar attributen zijn even eeuwig en in dezelfde logische orde als de substantie.

 

p. 38 12e rvb

 

Ze mij nog meer omdat omdat

 

p. 42 5e rvo

 

Niet ‘sommigen hebben adequate kennis van God’ - allen hebben dat

 

p. 63 10e rvo

 

‘De Uitgebreid-heid is  [streepje weg]

 

p. 72 15e rvo

 

De menselijke geest is van meet af gedefinieerd als ‘niets anders dan een werkelijk bestaande modus van de Uitgebreidheid.’
Foutief. Moet zijn: De menselijke geest is van meet af gedefinieerd als ‘niets anders dan de Idee van een werkelijk bestaande modus van de Uitgebreidheid.’

 

P. 92 3e rvb

 

‘aandoeningen’ in meervoud gesteld als vertaling van ‘affectus’ enkelvoud

 

p. 99 14e rvo

 

En dit 4e Deel beperkt zich.. moet zijn 3e deel

 

p. 102, 2e rvb

 

verlies en winst in verkeerde, omgedraaide volgorde gerelateerd aan Blijdschap en Droefheid (het ‘respectievelijk’ klopt dan dus niet)

 

p. 104, 2e rvo

 

De ethiek die aan Spinoza voor ogen staat – aan weg

 

p. 105, 9e rvb

 

Het gaat om de Geest die van zichzelf … bewust is – beter is: die zich van zichzelf … bewust is

 

p. 106 2e rvb

 

ten principele = ten principale (zie ook p. 115 6E rvb en 140)

 

p. 106, 2e rvo

 

Een wil is die aan die zijn daden vooraf gaat – die teveel

 

p. 107, 5e rvo

 

En is zich van dit zijn streven bewust – dit of zijn wegstrepen

 

130, 3e rvb

 

betekent nog niet per se in dat hij -  in daar weghalen

 

p. 133 12e  rvo

 

In de 2de Definitie die tot deze Stelling behoort… zou moeten zijn: volgens het Bewijs dat tot deze Stelling behoort

 

p. 133 5e rvo

 

Op die Definitie volgen… moet zijn Op dat Bewijs volgen

 

p. 138, midden

 

d.w.z. vrij te zijn en en een gelukkig – en teveel

 

p. 144 5e rvo

 

Tusssen geboorte

 

p. 149 8e rvb

 

We heb-ben het 4de [streepje weg]

 

p. 160 3e rvb

 

(die ik nog niet geciteerd heb)… was wél geciteerd op blz 151 13e rvo

 

p. 163, 1e rvb

 

synchrone dingen?  Onduidelijk waar dat staat. Waarschijnlijk moet het zijn: singuliere dingen.

 

p. 171, 11e rvo

 

grondwaaheid = grondwaarheid

 

p. 172 2e rvo

 

De persoon tijden zijn leven = tijdens

 

p. 176 2e rvb

 

In het 4de Deel als behoren = als behorende

 

p. 176 2e rvo

 

zijn wij machte om = zijn wij bij machte om

 

p. 181 2 rvb

 

Dat wij ookk

 

p. 182 6e rvn

 

Is geen cirkel die gebrokenmoet = gebroken moet (spatie)

 

p. 185 13e rvb

 

trussen

 

p. 185 62 rvo

 

Het bedaagt = Het draagt

 

p. 186 2e rvb

 

vermist een ander = vermits een ander

 

p. 187 12e rvb

 

Zin “Waarmee … tot God.” mist werkwoord. Of wellicht is beter: punt achter God weghalen en ‘Kortom’ met onderkast beginnen. Dan loopt de zin.

 

 

 

 

Reacties

Uw vaststellingen over "uitgever" Garant, wekt geen verwondering in Vlaanderen: Garant is een bedrukte papier-handelaar.