Charles Appuhn (1862 - 1942) schreef over Spinoza en ook over Hitler

Hij was Professeur de philosophie et traducteur. Agrégé de philosophie (1890). - Professeur de philosophie au Lycée d'Orléans (en 1921). - Chef de la section allemande au Musée-bibliothèque de la guerre (en 1933) [cf.]

Hij was vertaler van Spinoza. Van hem verschenen:  

Oeuvres de Spinoza. Traduites et annotées par Ch. Appuhn. Paris, Garnier Frères, Libraires-Éditeurs, 1907 [KV, TIE, PPC/CM] 
[archive.org]

Spinoza, Ethique démontrée suivant l'ordre géométrique et divisée en cing parties. Traduction nouvelle avec notice et notes, par Ch. Appuhn. Paris, Garnier, s.d. [1913], 2 vol (Texte latin en regard) 

Oeuvres de Spinoza. Nouvelle édition, revue et corrigée d'après l'édition de Heidelberg. Traduites et annotées par Ch. Appuhn. Paris, Garnier, s.d. [1928], 3 vol. *)

 Oeuvres de Spinoza. Tome troisième. Traité politique - Lettres.
Editions Garnier Frères., 1929 [cover van hier]

Charles Appuhn, "Notes sur la théorie de l'imagination dans Spinoza", Chronicon Spinozanum IV, Hagae Comitis/La HAYE/Den Haag, 1924-1926, pp. 257-260  

Hij was niet alleen vertaler van de complete werken van Spinoza die later nog vele malen zijn herdrukt [cf. blog], maar schreef ook een boek over Spinoza:

Ch. Appuhn, Spinoza. André Delpeuch, 1927

 

Het verscheen, wat toch wel opmerkelijk genoemd mag worden, in de reeks Civilisation et Christianisme, sous la direction de M. Louis Rougier (1889-1982 - cf.). Het werk kreeg tevens de aanduiding mee: C. Le Conflit de la pensée moderne et du christianisme.

 

Toen hij hoofd was van de Duitse afdeling van de Musée-bibliothèque de la guerre, verscheen van zijn hand

Charles Appuhn, Hitler par lui-même d’après son livre “Mein Kampf”. Paris, Impr. Pascal: Jacques Haumont et Cie, 1933. (4 novembre.)

Ook dat kreeg een fraai bandje mee.  

Bij Othmar Plöckinger, Geschichte eines Buches: Adolf Hitlers Mein Kampf, 1922-1945 [Oldenburg, Munich 2011] is te lezen dat het illegale en niet geautoriseerde samenvattingen uit Hitlers boek betrof. Het nog jonge nazi-regime was er vertoornd om. Men had zelf een gekuiste versie gemaakt voor de Fransen en er de oorlogstaal wat uitgehaald. Nu liep deze uitgave hen voor de voeten. De vertaling zou ook onnauwkeurig zijn en fouten bevatten. In februari 1934 kwam bij Editions Nouvelles Latines te Parijs nog een complete eveneens niet geautoriseerde vertaling uit onder de titel Mon combat. Hitler liet via de ambassade protest aantekenen tegen beide uitgaven en de Duitse uitgever spande tegelijk een zaak aan bij het Tribunal de Commerce van Parijs wegens schending der auteursrechten. Voor de zekerheid werden niet verkochte exemplaren vernietigd [cf.].

 Zie hier op Spinoza et Nous een korte discussie over dit boek.

Om een nadere indruk van Appuhn’s boek te krijgen voeg ik in vertaling hier enige passages erover toe uit:

Maurice Rajsfus, De la Victoire à la Débâcle 1919-1940. Le cherche midi éditeur, 2015, p. 129 – books.google]

Charles Appuhn behoorde niet tot de analisten die het gebral van Hitler niet serieus namen, hem als een charlatan beschouwden. Integendeel, tussen de meest heldere waarnemers probeerde Charles Appuhn de mechanismen van Hitler's denken te begrijpen. « Als er een land is waarmee geen verzoening mogelijk is, dan is het Frankrijk. Volgens Hitler was Frankrijk en Frankrijk slechts één onder de Europese mogendheden, voor Duitsland een dodelijke vijand en dat zal noodzakelijkerwijs in de toekomst vroeger of later opbreken... Frankrijk heeft ook de onvergeeflijke fout om een aantal ideeën die hij in de krachtigste bewoordingen veroordeelt in de wereld in omloop te hebben gebracht. Het verkondigde de rechten van de mens, en het bevond zich aan de oevers van de Rijn, zelfs in Weimar en Koenigsberg, waar de Duitsers die blind genoeg zijn haar dankbaar zijn; ze is immers heel menselijk, in de slechtste zin van het woord. » 

Charles Appuhn toont de duidelijke redenen voor de blijvende woede van Hitler tegen de westerse democratieën, Frankrijk in het bijzonder. Niet alleen dat men de joden er tolereert, maar ze, gewoon als de andere burgers, in de stad laat leven. « Le Juif est l'homme de la Bourse et c'est pour cela qu'il est dangereux. » - “De Jood is de man van de Beurs en dat is waarom hij gevaarlijk is." Op dit punt kiest Hitler de laarzen van Edouard Drumont, het felle anti-semitische La Libre parole, en hij weet dat deze taal wordt begrepen, misschien zelfs wel aan de andere kant van de Rijn, in ieder geval hoopt hij het. De overeenkomst, ja de identiteit, die zich laat aanzien tussen de belangen van Frankrijk en die van de Joden in Duitsland herbergt een "enorm" risico. L'emploi [Werkgelegenheid], bij deze gelegenheid, een Frans bijvoeglijk naamwoord dat waarschijnlijk bedoeld is om de situatie in al zijn verschrikkelijke ernst duidelijk te maken: Het Duits heeft er geen sterk genoege term voor.

____________

*) “la traduction d’Appuhn, qui a été un texte de référence primordial pour de nombreux chercheurs Spinozistes durant des années,” schrijven Reyda Ergün & Cemal Bâli Akal in "Quelques notes sur les traductions du Traité Théologico-politique de Spinoza: notamment sur les concepts de potestas, potentia, ius et lex [PDF], waarin ze commentaar geven op o.a. zijn vertaling.

Cover en titelblad Spinoza van hier  - Hitler van hier

Al Appuhn's werk werd hier geregistreerd.

Toevoeging

Appuhn (Charles) 1862 - après 1933
Né à Alexandrie (Égypte), Charles Appuhn est reçu à l'agrétation de philosophie en 1890. Il occupe ensuite plusieurs postes à Tournon, Avignon, Orléans et termine sa carrière à Paris au Lycée Henri IV. Vers 1920, il est chef de la section allemande au musée-bibliothèque de la Guerre, et c'est à ce titre qu'il collabore à la rédaction du Catalogue méthodique du fonds allemand de ce musée [en 1921, cf.] et qu'il publie, en 1933, une étude sur Hitler d'après Mein Kampf. Charles Appuhn a publié des ouvrages de philosophie et de morale à destination des élèves, ainsi qu'une traduction de L'Éthique de Spinoza (1913) et un essai sur cet auteur (1927). En outre, il a donné, dans la collection des Classiques Garnier, la traduction de plusieurs ouvrages de Cicéron : les Tusculanes (1933), De la nature des dieux (1936), De la divination, Du destin et les Académiques (1937) [cf.].
[Lemma in Jean-Claude Polet, Patrimoine littéraire européen: Index général. De Boeck Supérieur, 2000 –
books.google]

 

 

Reacties

How could we understand the last sentence of this book, written by someone who spent a lifetime translating Spinoza? :

"...et nous saluerons en lui [Hitler] un réel courage mis au service d'un grand amour."

Maybe as Appuhn writes in the introduction:
"ni rire, ni pleurer, ni s'indigner, mais comprendre."
Non ridere, non lugere, neque detestari, sed intelligere
"Not to laugh, not to lament, nor to detest but to understand."
+ Odium nunquam potest esse bonum (IVEthicaP45)

Aan het eind enige teksten toegevoegd.